Son dönemde sosyal medyada ve mesajlaşma uygulamalarında hızla yayılan bir tuzak var: “Hesabını ya da IBAN’ını bize kullandır, her işlem için komisyon al, hiçbir riski yok.” Bu teklif özellikle gençlere, öğrencilere ve ekonomik sıkıntı yaşayanlara cazip geliyor. Oysa bu, kolay para değil, ağır bir ceza davasının eşiğidir. Hesabını kullandıran kişi, çoğu zaman farkında bile olmadan dolandırıcılık ve kara para aklama çarkının bir parçası haline geliyor. Bu yazıda hesap ve IBAN kiralamanın hukuki sonuçlarını, cezai riskleri, 2026’daki yeni düzenlemeyi ve bu tuzağa düşenlerin ne yapması gerektiğini ele alıyoruz.

Hesabını Kullandırmak Tek Başına Suç mu?

Kesin bir ayrım yapmak gerekir. Bir kişinin kendi banka hesabını ya da IBAN’ını bir başkasına kullandırması, soyut olarak ve tek başına ele alındığında kendiliğinden bir suç tipi oluşturmaz. Suçu doğuran şey, o hesabın hangi amaçla kullanıldığıdır. Eğer hesap, dolandırıcılık, kara para aklama, yasa dışı bahis ya da uyuşturucu geliri gibi bir suçun parasının toplanmasında, aktarılmasında ya da gizlenmesinde kullanılırsa, hesap sahibi bu suça iştirak etmiş sayılabilir. Yani sorun, hesabı vermek değil, o hesabın bir suçun aracı haline gelmesidir. Uygulamada bu hesaplar neredeyse istisnasız yasa dışı amaçlarla istendiği için, “hesabımı kullandırayım” demek, pratikte çok yüksek bir ceza riskini kabul etmek anlamına gelir.

Hangi Suçlara İştirak Doğar? Cezalar Ne Kadar?

Hesabını kullandıran kişi, hesabın kullanıldığı suça göre farklı ve ağır yaptırımlarla karşılaşabilir. En sık karşılaşılan durum, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılıktır. Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesi uyarınca bu suçun cezası üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Hesabın, bir suçtan elde edilen gelirin aklanmasında, yani kara para aklamada kullanılması halinde ise Türk Ceza Kanunu’nun 282. maddesi devreye girer ve ceza üç yıldan yedi yıla kadar hapis ile yirmi bin güne kadar adli para cezasına ulaşır. Bunların yanında, başkası adına hareket edildiğinin bankaya bildirilmemesi, 5549 sayılı Kanun kapsamında ayrı bir yükümlülük ihlali oluşturabilir. Yani kişi, aklama suçu ispatlanamasa bile, sırf kimin adına hareket ettiğini bildirmemekten dahi sorumlu tutulabilir.

Belirleyici Olan Kast ve Menfaat

Hesabını kullandıran kişinin cezai sorumluluğu değerlendirilirken en kritik ölçüt, onun kastıdır; yani paranın bir suçtan geldiğini bilip bilmediği ya da bilebilecek durumda olup olmadığıdır. Yargıtay bu değerlendirmede birkaç somut göstergeye bakar. Bunların başında, hesabını kullandıran kişinin bu fiil karşılığında bir komisyon, pay ya da menfaat elde edip etmediği gelir. Komisyon ya da para alınması, Yargıtay tarafından suç kastının güçlü bir göstergesi olarak kabul edilir; çünkü hiç kimse tanımadığı birinin parasını, karşılığında bir çıkar olmadan kendi hesabından geçirmez. Yine, tanımadığı bir kişiye hesabını açmanın hayatın olağan akışına aykırı olması da aleyhe değerlendirilir. Paranın suç geliri olduğunu bilmeden ve hiçbir menfaat sağlamadan, iyi niyetle hesabını kullandıran kişiler bakımından Yargıtay’ın beraat kararları bulunmaktadır. Ancak son dönemde, failin manevi unsuru yeterince irdelenmeden doğrudan asli fail gibi cezalandırıldığı kararlar da görülmektedir. Bu da riskin ne kadar ciddi ve öngörülemez olduğunu göstermektedir.

2026 Değişikliği: Ceza İndirimi, Ama Af Değil

Bu alanda çok yeni ve önemli iki düzenleme vardır. Birincisi, 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanunla, Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesine dördüncü fıkra eklenmiştir. Bu düzenlemeye göre, dolandırıcılık suçuna iştiraki yalnızca haksız menfaat sağlamak amacıyla banka hesabı, kart, ödeme aracı ya da kripto hesabının kullanılmasını sağlayan bilgileri başkasına vermekle sınırlı kalan kişinin cezası yarı oranında indirilir. Burada çok önemli bir yanlış anlaşılmayı düzeltmek gerekir: bu bir af ya da beraat değildir, yalnızca bir ceza indirimidir. Yani kişi yine suçlu bulunur ve ceza alır, sadece cezası yarıya iner. İkinci önemli değişiklik usule ilişkindir. 25 Aralık 2025 tarihinden itibaren, 7571 sayılı Kanunla nitelikli dolandırıcılık davalarında görevli mahkeme ağır ceza mahkemesinden çıkarılıp asliye ceza mahkemesine verilmiştir. Bu düzenlemeler, konunun ne kadar güncel ve hareketli olduğunu, dolayısıyla eski bilgilerle hareket etmenin ne kadar riskli olduğunu göstermektedir.

Bu Tuzağa Düştüyseniz Ne Yapmalısınız?

Hesabınızı kullandırdığınızı ve bu hesabın bir suçta kullanıldığını fark ettiyseniz ya da hakkınızda bir soruşturma başladıysa, atılması gereken adımlar bellidir. Öncelikle, bir an önce bankanızla iletişime geçip hesabınızı kapatın ya da güvenlik dondurması isteyin. Yaşadıklarınızı, size yapılan teklifi, yazışmaları ve size komisyon ödeyen ya da hesabı kullanan kişiyle olan tüm iletişimi delil olarak saklayın. Kendiniz de Cumhuriyet Başsavcılığına başvurup durumu ihbar etmeyi değerlendirin; çünkü kendi iradenizle ihbarda bulunmak ve iyi niyetinizi ortaya koymak, kastınızın bulunmadığını göstermede önem taşıyabilir. Size gelen bir soruşturma ya da ifade çağrısını asla hafife almayın. Bu tür dosyalarda savunmanın, kişinin paranın suç kaynaklı olduğunu bilmediğini ve menfaat sağlamadığını somut biçimde ortaya koyması gerekir. Bu teknik ve kritik bir savunma olduğu için, soruşturmanın ilk anından itibaren bir avukatla çalışmak hayati önem taşır.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En büyük ve en tehlikeli hata, “sadece hesabımdan para geçecek, bana bir şey olmaz” diye düşünerek bu teklifi kabul etmektir. İkinci hata, karşılığında komisyon almanın durumu hafiflettiğini sanmaktır; oysa komisyon tam tersine suç kastının kanıtı sayılır. Üçüncü hata, soruşturma başlayınca panikle ve avukatsız ifade vermektir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Size kim, hangi gerekçeyle gelirse gelsin, hesabınızı ya da IBAN’ınızı başkasının kullanımına asla açmayın. “Kolay para”, “garanti komisyon”, “hiç riski yok” gibi vaatlerin arkasında neredeyse her zaman bir suç örgütü vardır. Kartınızı, şifrenizi, internet bankacılığı bilgilerinizi hiç kimseyle paylaşmayın. Yakınlarınızı, özellikle gençleri bu tuzak konusunda uyarın. Böyle bir teklifle karşılaşırsanız reddedin ve gerekirse ihbar edin. Bir soruşturmayla karşılaşırsanız, ifade vermeden önce mutlaka hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Banka hesabımı ya da IBAN’ımı kullandırmak suç mu?

Tek başına otomatik suç değildir, ancak hesap dolandırıcılık, kara para aklama ya da yasa dışı bahiste kullanılırsa hesap sahibi bu suçlara iştirak etmiş sayılabilir ve asıl fail gibi yargılanabilir. Uygulamada bu hesaplar neredeyse her zaman yasa dışı amaçla istendiği için risk çok yüksektir.

Hesap kiralamanın cezası nedir?

Hesap bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılıkta kullanılmışsa TCK 158 uyarınca üç yıldan on yıla kadar hapis, kara para aklamada kullanılmışsa TCK 282 uyarınca üç yıldan yedi yıla kadar hapis gündeme gelir. Ayrıca adli para cezaları da uygulanır.

Komisyon aldıysam durumum ne olur?

Komisyon ya da pay almak, Yargıtay tarafından suç kastının güçlü bir göstergesi sayılır ve durumu ağırlaştırır. Menfaat sağlamadan, iyi niyetle hesabını kullandıranlar için beraat kararları bulunsa da, komisyon alınması cezai sorumluluğu belirgin biçimde artırır.

2026 değişikliği cezayı kaldırıyor mu?

Hayır. 31 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanun, yalnızca hesabını ya da ödeme aracını kullandırmakla sınırlı kalan kişi için cezada yarı oranında indirim getirmiştir. Bu bir af ya da beraat değildir; kişi yine suçlu bulunur ve ceza alır, sadece cezası yarıya iner.

İnternet dolandırıcılığında bankanın sorumluluğuna dair bir başka değerlendirme için banka dolandırıcılığında bankanın sorumluluğuna ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

İlgili mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 158 (7589 sayılı Kanunla eklenen 4. fıkra, yürürlük 31.07.2026) ve m. 282; 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun; görev değişikliği için 7571 sayılı Kanun (25.12.2025). Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Ceza ve bilişim hukukuna dair diğer yazılarımız için: Ceza Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Komisyon İçin Hesabını Kullandırmak Suç mu? IBAN Kiralama ve Cezası (2026) yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Miras yoluyla ya da birlikte satın alma yoluyla bir taşınmaza ortak olmak, başta kolay görünse de zamanla ciddi anlaşmazlıklara yol açar. Kimi ortak malı satıp payını almak ister, kimi ise satışa yanaşmaz, mal atıl kalır, kira geliri bölünemez, kimse kimseyle anlaşamaz. İşte bu çıkmazı çözmek için hukukumuzun sunduğu yol, ortaklığın giderilmesi davasıdır. Bu yazıda davanın ne olduğunu, kimlerin açabileceğini, aynen taksim ile satış arasındaki farkı ve güncel usul kurallarını ele alıyoruz.

Ortaklığın Giderilmesi Davası Nedir?

Ortaklığın giderilmesi, halk arasındaki eski adıyla izale-i şuyu davası, paylı mülkiyet ya da elbirliği mülkiyeti altındaki bir taşınır ya da taşınmaz maldaki ortaklığa son veren davadır. Bir mala birden fazla kişi ortak olduğunda, bu ortaklık ya herkesin payının belli olduğu paylı mülkiyet biçiminde ya da özellikle mirasta görülen, payların ayrılmadığı elbirliği mülkiyeti biçiminde olur. Ortaklar bu malı nasıl paylaşacakları konusunda kendi aralarında anlaşabilirse sorun yoktur. Ancak anlaşma sağlanamazsa, ortaklardan herhangi biri mahkemeye başvurarak ortaklığın sona erdirilmesini isteyebilir. Davanın temel mantığı şudur: kimse mülkiyette ortak kalmaya zorlanamaz. Bu nedenle mahkeme, ortaklığın devam edip etmeyeceğini değil, hangi yöntemle sona ereceğini belirler.

Davayı Kimler Açabilir? Tek Paydaş Yeterli

Bu davanın en çarpıcı özelliği buradadır. Ortaklığın giderilmesi davasını, maldaki ortaklardan yani paydaşlardan ya da mirasçılardan herhangi biri tek başına açabilir. Payınızın büyüklüğünün hiçbir önemi yoktur; yüzde birlik bir paya sahip olsanız bile davayı açma hakkınız vardır. Dava, diğer tüm paydaşlara karşı açılır ve bu kişilerin tamamının davaya dahil edilmesi zorunludur; buna zorunlu dava arkadaşlığı denir. Bir ortağın açtığı dava karşısında, diğer ortaklar ortaklığın devamını istese bile bu isteğin hukuki bir gücü yoktur. Yani “ben satmak istemiyorum” demek, tek başına süreci durdurmaz. Miras yoluyla gelen ortaklıklarda, mirasçılık belgesi, yani veraset ilamı alınmış olmak kaydıyla, tapuda intikal işlemi tamamlanmamış olsa bile dava açılabilir. Mülkiyet hakkı zamanaşımına uğramadığı için, ortaklık sürdüğü müddetçe bu dava her zaman açılabilir.

İki Yöntem: Aynen Taksim ve Satış

Mahkeme ortaklığı iki temel yöntemle giderir ve bunların arasında yasal bir öncelik sırası vardır. Kanuna göre asıl olan aynen taksimdir. Aynen taksim, malın satılmadan, fiilen bölünerek paydaşlar arasında paylaştırılmasıdır. Örneğin büyük bir arazi, herkesin payına düşecek biçimde parsellere ayrılıp tapuları ayrı ayrı verilebilir. Ancak aynen taksimin mümkün olması için malın bölünebilir nitelikte olması ve bu bölünmenin malda önemli bir değer kaybına yol açmaması gerekir. Mahkeme bunu teknik bir bilirkişi incelemesiyle araştırır. Bölünen parçaların değerleri birbirine tam denk gelmezse, hakim eksik değerdeki parçaya para eklenerek denkleştirme yapılmasına karar verebilir. Eğer mal bir apartman ya da birden çok bağımsız bölümü olan bir yapıysa ve yapı ruhsatı ile iskanı varsa, kat mülkiyeti kurularak da aynen taksim mümkün olabilir. Aynen taksim hiçbir şekilde mümkün değilse ya da önemli değer kaybına yol açacaksa, mahkeme satış yoluyla ortaklığın giderilmesine karar verir. Bu durumda mal, kural olarak açık artırmayla satılır ve elde edilen bedel, paydaşlara payları oranında dağıtılır. Satış sürecini, kararın kesinleşmesinin ardından mahkemece atanan bir satış memuru yürütür.

Önemli Ön Sorun: Muhdesat Kime Ait?

Ortaklığın giderilmesi davalarında sıkça karşılaşılan ve sonucu doğrudan etkileyen bir ön sorun, muhdesat meselesidir. Muhdesat, taşınmazın üzerindeki bina, ağaç, kuyu, bağ gibi, arazinin bütünleyici parçası olan eklentilerdir. Örneğin ortak bir arsa üzerine paydaşlardan biri kendi parasıyla bir bina yapmışsa, satış sırasında bu binanın değerinin kime ait olacağı önem kazanır. Eğer bu muhdesatın belirli bir paydaşa ait olduğu tespit edilirse, satıştan elde edilen bedel dağıtılırken, muhdesatın değeri o paydaşa ayrıca verilir, kalan kısım pay oranına göre bölüşülür. Bu nedenle muhdesatın kime ait olduğu, çoğu zaman davadan önce ya da dava içinde açıklığa kavuşturulması gereken bir konudur. Muhdesat iddiası varsa ve bu çözülmeden satışa geçilirse, ciddi hak kayıpları yaşanabilir.

Görevli Mahkeme ve Zorunlu Arabuluculuk

Ortaklığın giderilmesi davalarında görevli mahkeme, taşınmazın bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesidir. Burada güncel ve çok önemli bir usul kuralını vurgulamak gerekir. 1 Eylül 2023 tarihinden itibaren, ortaklığın giderilmesi davaları dava şartı arabuluculuk kapsamına alınmıştır. Yani bu davayı açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur; arabuluculuk aşaması tüketilmeden doğrudan açılan dava, dava şartı yokluğundan reddedilir. Arabuluculukta taraflar malın nasıl paylaşılacağı konusunda anlaşmaya çalışır; anlaşma sağlanırsa dava açmaya gerek kalmaz ve süreç çok daha hızlı tamamlanır. Anlaşma sağlanamazsa, arabuluculuk son tutanağıyla birlikte dava açılır. Bu yeni kural, eskiden doğrudan dava açılabildiği için, güncel bilgiyle hareket etmeyi zorunlu kılmaktadır.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, 1 Eylül 2023’ten beri zorunlu olan arabuluculuk aşamasını atlayıp doğrudan dava açmaya çalışmaktır; bu, davanın usulden reddine yol açar. İkinci hata, dava dilekçesinde yalnızca satış istemek, aynen taksim talep etmemektir; oysa mümkünse aynen taksim çoğu zaman paydaşlar için daha avantajlıdır ve dilekçede öncelikle aynen taksim, mümkün değilse kat mülkiyeti, o da olmazsa satış talep etmek daha doğrudur. Üçüncü hata, muhdesat iddiasını zamanında ileri sürmemektir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Mülkün tapu kaydını, paydaşları ve payları netleştirin. Miras yoluyla ortaksanız veraset ilamınızı alın. Dava öncesi zorunlu arabuluculuğa başvurun ve anlaşma imkanını değerlendirin. Taşınmaz üzerinde bina ya da dikili ağaç gibi muhdesat varsa, bunun kime ait olduğunu belgeleyin. Aynen taksim mi yoksa satış mı sizin lehinize, teknik ve hukuki olarak değerlendirin. Süreç usul açısından titizlik gerektirdiği için baştan hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Ortaklığın giderilmesi davasını tek başıma açabilir miyim?

Evet. Payınız ne kadar küçük olursa olsun, tek bir paydaş ya da mirasçı olarak davayı açabilirsiniz. Diğer ortaklar karşı çıksa bile mahkeme ortaklığı sona erdirir; çünkü kimse mülkiyette ortak kalmaya zorlanamaz.

Diğer mirasçılar satışa karşı çıkarsa ne olur?

Bir ortağın açtığı dava karşısında, diğerlerinin ortaklığın devamını istemesinin hukuki gücü yoktur. Mahkeme önce aynen taksimi araştırır; mümkün değilse, karşı çıkılsa bile satış yoluyla ortaklığı giderir.

Mal nasıl paylaşılır, satılmak zorunda mı?

Hayır, önce aynen taksim denenir. Mal önemli değer kaybı olmadan bölünebiliyorsa paydaşlar arasında paylaştırılır ya da uygunsa kat mülkiyeti kurulur. Yalnızca bu mümkün değilse açık artırmayla satılır ve bedel paylara göre dağıtılır.

Bu davada arabuluculuk zorunlu mu?

Evet. 1 Eylül 2023’ten itibaren ortaklığın giderilmesi davalarında dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır. Arabuluculuk tüketilmeden açılan dava usulden reddedilir.

Miras ve taşınmaz uyuşmazlıklarına dair bir başka değerlendirme için mirasta denkleştirme davasına ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

Karar künyesi: Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, 18.05.2026, E. 2025/4439, K. 2026/2791. İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 698, 699, 642; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu (1 Eylül 2023 dava şartı). Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Gayrimenkul ve miras hukukuna dair diğer yazılarımız için: Gayrimenkul Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Ortak Mirası Satmak İstiyorum, Diğerleri Karşı Çıkıyor: Ortaklığın Giderilmesi yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Bir araç almak, çoğu insan için hayatındaki en büyük harcamalardan biridir. Bu yüzden aracın birkaç ay sonra sürekli arıza yapmaya başlaması, üstelik bu arızanın satış sırasında gizlenmiş bir kusurdan kaynaklandığının anlaşılması, ciddi bir mağduriyet doğurur. Pek çok alıcı bu durumda “nasıl olsa ikinci el aldım, bana ait” diyerek hakkından vazgeçer. Oysa hukukumuz, hem sıfır hem ikinci el araçlarda alıcıyı gizli ayıplara karşı güçlü biçimde korur. Bu yazıda araçta gizli ayıbın ne olduğunu, alıcının seçimlik haklarını, kritik iki yıllık süreyi ve satıcının ayıbı gizlemesi halinde değişen dengeyi güncel Yargıtay kararı ışığında ele alıyoruz.

Gizli Ayıp Nedir?

Ayıp, satılan malın, satıcının bildirdiği nitelikleri taşımaması ya da malın değerini veya ondan beklenen faydayı azaltan, hatta ortadan kaldıran eksikliklerdir. Araç satışında ayıp ikiye ayrılır. Açık ayıp, aracın tesliminde olağan bir gözden geçirmeyle hemen fark edilebilecek kusurdur; örneğin görünür bir çizik ya da eksik bir parça. Gizli ayıp ise, satış sırasında olağan bir incelemeyle anlaşılamayan, çoğu zaman teknik bir inceleme gerektiren ve sonradan ortaya çıkan kusurdur. Motorun yağ yakması, şanzımanın tekrarlayan arızası, gizlenmiş bir hasar kaydı ya da kilometrede oynama gibi durumlar tipik gizli ayıp örnekleridir. Yargıtay’ın güncel uygulamasında, üretimden kaynaklanan ve sürekli tekrarlayan bir arızanın gizli ayıp niteliğinde olduğu, aracın ikinci el alınmış olmasının dahi bu sonucu değiştirmediği kabul edilmektedir; çünkü alıcının araca duyduğu güven sarsılmış ve araçtan beklediği fayda, konfor ve performans sağlanamamıştır.

Alıcının Dört Seçimlik Hakkı

Aracın ayıplı olduğu usulüne uygun biçimde tespit ve ihbar edildiğinde, alıcı kanunun kendisine tanıdığı dört seçimlik haktan birini, tamamen kendi menfaatine göre seçmekte serbesttir. Bu haklar şunlardır. Birincisi, aracın ücretsiz onarılmasını istemek. İkincisi, aracın ayıpsız bir misliyle, yani benzeriyle değiştirilmesini istemek. Üçüncüsü, ayıp oranında bedelden indirim istemek; bu halde araç alıcıda kalır, ayıbın değerini düşürdüğü oranda para iadesi yapılır. Dördüncüsü, sözleşmeden dönmek; bu halde araç satıcıya iade edilir ve ödenen bedel geri alınır. Bu seçimlik haklar yenilik doğuran haklardır, yani alıcı tercihini bildirdiğinde hukuki sonuç kendiliğinden doğar. Önemli bir denge kuralı vardır: alıcının seçtiği hak, örneğin sözleşmeden dönme, satıcı için orantısız güçlük doğuracaksa, bunun yerine onarım ya da bedel indirimi gündeme gelebilir. Ayrıca araç uzun süre kullanılıp iade ediliyorsa, alıcının kullanımdan sağladığı yarar nedeniyle bir kullanım bedeli indirimi de hesaplanabilir.

İhbar Külfeti: Ayıbı Zamanında Bildirmek Şart

Alıcının seçimlik haklarını kullanabilmesi, ayıbı satıcıya usulüne uygun biçimde bildirmesine, yani ihbar külfetini yerine getirmesine bağlıdır. Açık ayıplar, teslim sırasında ya da uygun bir süre içinde bildirilmelidir. Gizli ayıplar ise, ortaya çıktıkları anda, dürüstlük kuralının gerektirdiği biçimde derhal satıcıya bildirilmelidir. İhbarın yapıldığını ispatlamak alıcıya düştüğünden, bu bildirimin noter ihtarnamesi gibi yazılı ve tarihli bir yolla yapılması büyük önem taşır. Ayıbı fark ettiği halde aracı kullanmaya devam eden ve süresinde ihbarda bulunmayan alıcı, aracı ayıplı haliyle kabul etmiş sayılabilir ve seçimlik haklarını kaybedebilir.

Kritik Süre: İki Yıl Kuralı ve Ağır Kusur İstisnası

Ayıptan doğan haklar, kural olarak aracın tesliminden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre, daha uzun bir garanti verilmemişse, gizli ayıplar bakımından da uygulanır ve teslim tarihinden işlemeye başlar. Yani iki yıl dolduktan sonra ortaya çıkan bir gizli ayıp için kural olarak satıcıya başvurulamaz. Ancak bu kuralın çok önemli bir istisnası vardır ve bu istisna, araç satışlarında alıcının en güçlü kalkanıdır. Satıcı, ayıbı alıcıdan ağır kusuruyla ya da hileyle gizlemişse, iki yıllık zamanaşımı süresi uygulanmaz. Örneğin satıcının bildiği kronik bir arızayı ya da bir hasar kaydını alıcıya söylememesi, hatta aktif biçimde gizlemesi bu kapsamdadır. Bu hallerde satıcı, ayıbın kendisine süresinde bildirilmediği savunmasını yapamaz ve alıcının dava hakkı, iki yıl dolduktan sonra da korunur. Türk Borçlar Kanunu’na tabi satışlarda bu süre on yıla kadar uzayabilir; tüketici işlemlerinde ise ağır kusur ya da hile varsa satıcı zamanaşımı def’ini hiç ileri süremez. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi’nin 30 Mart 2026 tarihli, 2025/3587 E., 2026/1707 K. sayılı kararında da, üretimden kaynaklı gizli ayıp nedeniyle alıcının seçimlik haklarını, yani ayıpsız misliyle değişimi, bu olmazsa ödenen bedelin iadesini kullanabileceği kabul edilmiştir.

Nereye Başvurulur? Tüketici ve Ticari Ayrımı

Başvurulacak merci, satışın niteliğine göre değişir. Aracı bir tüketici, bir satıcıdan ya da galeriden kişisel kullanım için almışsa, bu bir tüketici işlemidir ve uyuşmazlık, değerine göre Tüketici Hakem Heyeti ya da Tüketici Mahkemesi’nde çözülür. Tüketici mahkemesinde dava açmadan önce dava şartı arabuluculuğa başvurmak zorunludur. Satış iki esnaf ya da şirket arasında, ticari amaçla yapılmışsa, uyuşmazlık genel hükümlere ve asliye hukuk ya da ticaret mahkemesine tabidir. İki kişi arasında, ticari olmayan ikinci el satışlarda ise Türk Borçlar Kanunu’nun ayıba ilişkin hükümleri uygulanır. Hangi yol izlenirse izlensin, ayıbın varlığı ve niteliği çoğu zaman bilirkişi incelemesiyle belirlenir; bilirkişi, ayıbın türünü ve araçta yol açtığı değer kaybını raporunda açıkça göstermelidir.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, ayıbı fark ettikten sonra hiçbir yazılı bildirim yapmadan aracı kullanmaya devam etmektir; bu, hem ihbar külfetinin ihlali sayılır hem de ispatı zorlaştırır. İkinci hata, iki yıllık süreyi ya da gizli ayıpta derhal bildirim kuralını göz ardı etmektir. Üçüncü hata, “ikinci el aldım, hakkım yok” sanıp hiç başvurmamaktır; oysa ikinci el araçta da bu haklar geçerlidir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Aracı alırken ekspertiz yaptırın ve hasar sorgusu alın; bu, sonradan hangi kusurun gizli olduğunu belirlemede kritik olur. Bir arıza fark ettiğinizde aracı yetkili serviste tespit ettirin ve raporunu saklayın. Ayıbı gecikmeden, noter ihtarnamesiyle satıcıya bildirin. Hangi seçimlik hakkı kullanacağınıza, aracın durumuna ve menfaatinize göre karar verin. Satıcının ayıbı bilerek gizlediğine dair deliller, iki yıllık süreyi aşmış olsanız bile davanızı kurtarabilir. Süreler kısa ve teknik olduğu için ayıbı fark ettiğiniz anda hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Aldığım araç arızalı çıktı, iade edebilir miyim?

Araç gizli ayıplıysa, sözleşmeden dönerek aracı iade edip ödediğiniz bedeli geri isteyebilirsiniz. Bunun dışında ücretsiz onarım, ayıpsız misliyle değişim ya da ayıp oranında bedel indirimi haklarından birini de seçebilirsiniz. Araç uzun süre kullanıldıysa iade halinde kullanım bedeli indirimi gündeme gelebilir.

İkinci el araçta gizli ayıp için hak var mı?

Evet. Gizli ayıp hükümleri ikinci el araç satışında da uygulanır. Üretimden kaynaklı sürekli tekrarlayan bir arıza, araç ikinci el alınmış olsa bile gizli ayıp sayılır ve alıcı seçimlik haklarını kullanabilir.

Ayıplı araçta zamanaşımı kaç yıldır?

Kural olarak aracın tesliminden itibaren iki yıldır ve bu süre gizli ayıplarda da uygulanır. Ancak satıcı ayıbı ağır kusuruyla ya da hileyle gizlemişse iki yıllık süre uygulanmaz; bu halde hak, iki yıl dolduktan sonra da korunur.

Gizli ayıbı ne zaman bildirmeliyim?

Gizli ayıp ortaya çıktığı anda, dürüstlük kuralı gereği derhal satıcıya bildirilmelidir. İspat kolaylığı için bildirimin noter ihtarnamesiyle yapılması önerilir. Ayıbı fark edip bildirmeden aracı kullanmaya devam eden alıcı haklarını kaybedebilir.

Karar künyesi: Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, T. 30.03.2026, E. 2025/3587, K. 2026/1707. İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 219-231; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 8-11. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut uyuşmazlığınız için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Aldığım Araç Arızalı Çıktı, İade Edebilir miyim? Araçta Gizli Ayıp (2026) yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Miras uyuşmazlıklarında en sık yaşanan durumlardan biri, bir ebeveynin sağlığında mal varlığının önemli bir kısmını çocuklarından birine ya da üçüncü bir kişiye bağışlaması, diğer mirasçıların ise ölüm sonrası ortada paylaşılacak pek bir şey kalmadığını görmesidir. Pek çok mirasçı bu durumda elinden bir şey gelmeyeceğini düşünür. Oysa hukukumuz, bazı yakın mirasçıların payını mirasbırakanın iradesine karşı bile korur. Bu korumaya saklı pay, bu payı geri almak için açılan davaya ise tenkis davası denir. Bu yazıda saklı payın ne olduğunu, kimlerin saklı pay sahibi olduğunu, tenkis davasının nasıl açıldığını ve muris muvazaasından farkını güncel mevzuat ışığında ele alıyoruz.

Saklı Pay Nedir?

Saklı pay, kanunun bazı yakın mirasçılara tanıdığı ve mirasbırakanın kendi iradesiyle dahi ortadan kaldıramayacağı, güvence altına alınmış miras payıdır. Mirasbırakan, mal varlığının tamamı üzerinde dilediği gibi tasarruf edemez; saklı payı aşan kısım üzerinde serbesttir, ancak saklı paya dokunamaz. Yani bir kişi tüm malını bir çocuğuna ya da bir yabancıya bırakmak istese bile, diğer saklı paylı mirasçıların kanunla korunan payına el uzatamaz. Saklı pay, yasal miras payının belirli bir oranı olarak hesaplanır ve bu koruma Türk Medeni Kanunu’nun 505 ve 506. maddelerinde düzenlenmiştir.

Kimler Saklı Pay Sahibidir? Oranları Nedir?

Saklı pay koruması yalnızca üç grup mirasçıyı kapsar. Birincisi altsoy, yani mirasbırakanın çocukları ve onların yerine geçen torunlarıdır. İkincisi mirasbırakanın anne ve babasıdır. Üçüncüsü sağ kalan eştir. Türk Medeni Kanunu’nun 506. maddesine göre saklı pay oranları şöyledir. Altsoy için yasal miras payının yarısı, yani 1/2’si saklı paydır. Anne ve baba için yasal miras payının dörtte biri, yani 1/4’ü saklı paydır. Sağ kalan eş için ise, altsoy ya da anne-baba zümresiyle birlikte mirasçı olması halinde yasal miras payının tamamı, diğer hallerde dörtte üçü saklı paydır. Burada çok önemli ve sık karıştırılan bir nokta vardır: mirasbırakanın kardeşlerinin saklı payı bulunmamaktadır. Kardeşlerin saklı payı 2007 yılındaki değişiklikle kaldırılmıştır; dolayısıyla kardeşler tenkis davası açamaz. Saklı pay her zaman önce yasal miras payının hesaplanıp ardından bu oranla çarpılmasıyla bulunur.

Tenkis Davası Nedir, Ne Zaman Açılır?

Tenkis davası, mirasbırakanın saklı payları ihlal eden kazandırmalarının yasal sınıra indirilmesi için açılan davadır. Mirasbırakan sağlığında yaptığı bağışlarla ya da ölüme bağlı tasarruflarla, örneğin vasiyetnameyle, saklı paylı mirasçıların payını aşan kazandırmalarda bulunmuşsa, saklı payı zedelenen mirasçı bu kazandırmaların fazla kısmının indirilmesini isteyebilir. Tenkis davasını yalnızca saklı paylı mirasçılar, yani altsoy, anne-baba ve sağ kalan eş açabilir. Dava, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kazandırmalar tenkise tabi tutulurken belirli bir sıra izlenir; önce ölüme bağlı tasarruflar, yetmezse sağlar arası kazandırmalar tenkis edilir. Tereke, mirasın açıldığı tarihteki değerlere göre hesaplanır ve saklı paya tecavüz edilip edilmediği bu hesap üzerinden belirlenir.

Kritik Süre: Bir Yıl ve On Yıl Kuralı

Tenkis davasında süre son derece önemlidir ve kaçırıldığında hak tamamen kaybedilir. Saklı paylı mirasçı, saklı payının zedelendiğini öğrendiği tarihten itibaren bir yıl içinde tenkis davasını açmak zorundadır. Her halde ise, vasiyetnamelerde vasiyetnamenin açılma tarihinin, diğer tasarruflarda ise mirasın açılması, yani mirasbırakanın ölüm tarihinin üzerinden on yıl geçmekle tenkis davası açma hakkı düşer. Bu süreler hak düşürücü niteliktedir, yani mahkeme tarafından kendiliğinden dikkate alınır ve uzatılamaz. Bu nedenle saklı payının ihlal edildiğini öğrenen mirasçının vakit kaybetmeden harekete geçmesi gerekir.

Tenkis Davası ile Muris Muvazaası Farkı

Mirastan mal kaçırma durumlarında iki farklı dava gündeme gelir ve bu ikisini birbirine karıştırmamak büyük önem taşır. Muris muvazaasında, mirasbırakan gerçekte bağışladığı bir malı tapuda satış gibi göstererek mirasçılardan mal kaçırır; burada yapılan işlem baştan muvazaalı ve geçersizdir. Muris muvazaası davası süreye tabi değildir, saklı payı olsun olmasın tüm mirasçılar açabilir ve dava pay oranında tapu iptali ve tescil sonucu doğurur. Tenkis davasında ise durum farklıdır. Burada mirasbırakanın yaptığı kazandırma gerçek ve geçerlidir, ancak saklı payı aştığı için yasal sınıra indirilir. Tenkis davasını yalnızca saklı paylı mirasçılar açabilir ve dava bir yıllık ve on yıllık hak düşürücü süreye tabidir. Uygulamada bu iki dava çoğu zaman birlikte, yani önce muris muvazaasına dayalı tapu iptali, bu kabul edilmezse tenkis talebiyle açılır. Somut olayda hangi davanın ya da hangi sıralamanın doğru olduğunu belirlemek, davanın kaderini etkileyen teknik bir konudur.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, bir yıllık hak düşürücü sürenin göz ardı edilmesidir; saklı payın ihlal edildiği öğrenildikten sonra oyalanmak hakkın tamamen kaybına yol açabilir. İkinci hata, yanlış dava türü seçmektir; muris muvazaası ile tenkisin şartları ve sonuçları farklı olduğu için, olaya uygun davanın doğru kurgulanması gerekir. Üçüncü hata, kardeşlerin de saklı payı olduğunu sanmaktır; oysa kardeşlerin saklı payı bulunmaz. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Mirasbırakanın sağlığında yaptığı devirleri, bağışları ve vasiyetnameyi araştırın ve belgeleyin. Saklı payınızın ihlal edilip edilmediğini, yasal payınız ve saklı pay oranınız üzerinden hesaplatın. İhlali öğrendiğiniz tarihi netleştirin, çünkü bir yıllık süre buradan işler. Muris muvazaası ve tenkis davalarından hangisinin ya da hangi kombinasyonun sizin durumunuza uygun olduğunu değerlendirin. Süreler kısa ve hesaplar teknik olduğu için sürecin başında hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Saklı pay sahibi kimlerdir?

Saklı pay sahibi mirasçılar yalnızca üç gruptur: altsoy (çocuklar ve torunlar), anne-baba ve sağ kalan eş. Kardeşlerin saklı payı 2007’de kaldırılmıştır, dolayısıyla kardeşler saklı pay sahibi değildir ve tenkis davası açamaz.

Saklı pay oranları nedir?

Altsoy için yasal miras payının yarısı, anne-baba için dörtte biri saklı paydır. Sağ kalan eş için, altsoy ya da anne-baba zümresiyle birlikte mirasçıysa yasal payının tamamı, diğer hallerde dörtte üçü saklı paydır (TMK m. 506).

Tenkis davası ne kadar sürede açılmalı?

Saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl, her halde mirasın açılmasından (vasiyetnamelerde açılma tarihinden) itibaren on yıl içinde açılmalıdır. Bu süreler hak düşürücüdür ve mahkeme kendiliğinden dikkate alır.

Tenkis ile muris muvazaası arasındaki fark nedir?

Muris muvazaasında devir baştan muvazaalı ve geçersizdir, süreye tabi değildir ve tüm mirasçılar açabilir. Tenkiste ise kazandırma geçerlidir ama saklı payı aştığı için yasal sınıra indirilir; yalnızca saklı paylı mirasçı açabilir ve bir/on yıllık hak düşürücü süreye tabidir.

Mirastan mal kaçırma konusuna dair bir başka değerlendirme için muris muvazaasına ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 505, 506, 560-571. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut uyuşmazlığınız için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Miras hukukuna dair diğer yazılarımız için: Miras Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Mirastan Payım Budandı, Saklı Payımı Alabilir miyim? Tenkis Davası yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Miras paylaşımında en çok yaşanan huzursuzluklardan biri, bir ebeveynin sağlığında çocuklarından birini kayırıp ona mal, para ya da sermaye vermesi, diğer çocukların ise bunu ancak miras açıldığında fark etmesidir. Geride kalan mirasçılar çoğu zaman “o zaten payını aldı, şimdi kalanı eşit bölüşmek haksızlık” diye düşünür ama ne yapacağını bilemez. Hukukumuz bu durum için özel bir çözüm sunar: mirasta denkleştirme, diğer adıyla iade. Bu yazıda denkleştirmenin ne olduğunu, hangi kazandırmaları kapsadığını, ispat kuralını ve tenkis ile muris muvazaasından farkını güncel mevzuat ışığında ele alıyoruz.

Mirasta Denkleştirme (İade) Nedir?

Mirasta denkleştirme, yasal mirasçıların mirasbırakandan sağlığında, miras paylarına mahsuben aldıkları karşılıksız kazandırmaları, paylaşma sırasında terekeye geri vermesi ya da kendi paylarından mahsup ettirmesidir. Türk Medeni Kanunu’nun 669 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buradaki amaç, mirasçılar arasındaki dengeyi yeniden kurmaktır. Mirasbırakan sağlığında bir çocuğuna peşin bir değer aktarmışsa, bu değer onun miras payından sayılır; böylece ölümden sonra kalan mal paylaşılırken, erken pay alan mirasçı bir kez daha tam pay alıp diğerlerinin önüne geçmez. Denkleştirmenin temelinde, mirasbırakanın kural olarak çocuklarına eşit davranmak istediği varsayımı yatar.

Hangi Kazandırmalar Denkleştirmeye Tabidir?

Türk Medeni Kanunu’nun 669. maddesi, denkleştirmeye tabi kazandırmalara örnek verir. Mirasbırakanın çocuklarına çeyiz vermesi, iş ya da şirket kurmaları için kuruluş sermayesi sağlaması, bir malvarlığını, örneğin bir daireyi ya da araziyi devretmesi, onları bir borçtan kurtarması ve benzeri karşılıksız kazandırmalar bu kapsamdadır. Kazandırmanın denkleştirmeye tabi olması için iki temel şart vardır. Birincisi, kazandırma karşılıksız, yani ivazsız olmalıdır; mirasbırakan bunun karşılığında bir bedel ya da hizmet almamış olmalıdır. İkincisi, kazandırma sağlararası, yani mirasbırakan hayattayken yapılmış olmalıdır; vasiyetname gibi ölüme bağlı tasarruflarla yapılan kazandırmalar denkleştirmeye tabi değildir. Ancak her kazandırma da denkleştirmeye girmez. Mirasbırakanın çocuklarına yaptığı alışılmış ölçüdeki hediyeler, olağan eğitim ve öğretim giderleri ve adet üzere verilen çeyiz, kural olarak denkleştirme dışındadır.

En Önemli Kural: Altsoy Karinesi ve İspat Yükü

Bu davanın kaderini belirleyen en önemli kural ispata ilişkindir ve çoğu kişinin bilmediği bir inceliktir. Mirasbırakanın altsoyuna, yani çocuklarına ve torunlarına yaptığı karşılıksız kazandırmalar, mirasbırakan aksini açıkça belirtmediği sürece, kural olarak denkleştirmeye tabidir. Bunun doğal sonucu şudur: kazandırmayı alan çocuk, “babam bu malı bana verirken bunu denkleştirme dışı tuttu, yani miras payıma mahsup edilmesini istemedi” diyorsa, bunu kendisi ispatlamak zorundadır. Yani ispat yükü, davayı açan diğer mirasçılarda değil, kazandırmayı alan taraftadır. Bu, diğer kardeşler lehine çok güçlü bir kuraldır. Buna karşılık, altsoy dışındaki yasal mirasçılara, örneğin kardeşe yapılan kazandırmalarda durum terstir: bunlar kural olarak denkleştirmeye tabi değildir ve denkleştirme isteyen taraf, kazandırmanın miras payına mahsuben yapıldığını ispatlamak zorundadır. Ayrıca sağ kalan eş, mirasbırakanın altsoyuyla birlikte mirasçı olmuşsa, kural olarak denkleştirme isteyemez ve ona yapılan kazandırmalar da denkleştirmeye tabi tutulmaz.

İade mi, Bedel mi? Davalının Seçimlik Hakkı

Denkleştirmeye tabi bir kazandırmayı alan mirasçının, bu yükümlülüğü nasıl yerine getireceği konusunda seçimlik hakkı vardır. Türk Medeni Kanunu’nun 671. maddesine göre bu mirasçı, dilerse aldığı malı aynen terekeye geri verebilir, dilerse malın değerini, yani bedelini kendi miras payından mahsup ettirebilir. Örneğin sağlığında babasından bir daire alan çocuk, bu daireyi terekeye iade edebileceği gibi, dairenin değerini kendi payından düşürerek de denkleştirmeyi sağlayabilir. Uygulamada çoğu zaman bedel üzerinden mahsup yöntemi tercih edilir. Önemli bir ayrıntı: denkleştirmeye tabi değer, kural olarak paylaşma anındaki değere göre hesaplanır, bu da enflasyonist dönemlerde adil bir sonuç sağlamayı amaçlar.

Süre, Görevli Mahkeme ve Diğer Davalardan Farkı

Denkleştirmenin süre bakımından çok önemli bir özelliği vardır. Miras henüz paylaşılmamışsa, denkleştirme talebi zamanaşımına uğramaz; çünkü bu talep, paylaşmanın doğru yapılmasına yönelik bir düzeltme niteliğindedir. Ancak miras paylaşılmış, yani taksim edilmişse, taksim tarihinden itibaren on yıllık genel zamanaşımı süresi işler. Dava, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki asliye hukuk mahkemesinde açılır. Burada denkleştirmeyi, miras hukukunun sık karıştırılan iki davasından ayırmak gerekir. Tenkis davasında amaç saklı payı korumaktır, saklı payın ihlali şarttır ve davayı yalnızca saklı paylı mirasçılar açabilir; süresi ise öğrenmeden itibaren bir yıl, her halde on yıldır. Denkleştirmede ise saklı pay ihlali aranmaz, her yasal mirasçı açabilir ve amaç mirasçılar arasındaki eşitliktir. Muris muvazaasında ise devir baştan danışıklı ve geçersizdir. Pratikte çok değerli bir nokta şudur: tenkis için öngörülen bir yıllık süreyi kaçıran bir mirasçı için, şartları varsa denkleştirme hâlâ açık bir yol olabilir. Bu nedenle somut olayda hangi davanın ya da hangi kombinasyonun doğru olduğunu belirlemek belirleyicidir.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, denkleştirme ile tenkisi karıştırmak ve yanlış dava türüyle yola çıkmaktır; mahkeme, açılan denkleştirme davasını kendiliğinden tenkise çeviremez, bu yüzden talebin doğru kurulması gerekir. İkinci hata, altsoya yapılan kazandırmada ispat yükünün kimde olduğunu bilmemek ve gereksiz yere savunmaya geçmektir; oysa muafiyeti kazandırmayı alan ispatlamalıdır. Üçüncü hata, miras paylaşıldıktan sonra on yıllık sürenin işlediğini göz ardı etmektir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Mirasbırakanın sağlığında hangi mirasçıya ne verdiğini, tapu kayıtları, banka hareketleri ve belgelerle araştırın. Kazandırmanın karşılıksız mı yoksa bir bedel ya da bakım karşılığı mı yapıldığını belirleyin. Altsoya yapılan kazandırmada ispat yükünün karşı tarafta olduğunu unutmayın. Tenkis sürenizi kaçırdıysanız denkleştirme yolunu değerlendirin. Davaları doğru kurgulamak için sürecin başında hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Kardeşim babamdan sağken mal aldıysa ne yapabilirim?

Mirasta denkleştirme (iade) davası açabilirsiniz. Mirasbırakanın çocuklarına sağlığında yaptığı karşılıksız kazandırmalar, aksi açıkça belirtilmedikçe kural olarak denkleştirmeye tabidir ve mirasta hesaba katılır. Böylece erken pay alan mirasçı iki kez pay almış olmaz.

Denkleştirmede ispat yükü kimdedir?

Altsoya (çocuklara) yapılan karşılıksız kazandırmalarda ispat yükü kazandırmayı alan taraftadır. Yani kazandırmanın denkleştirme dışı tutulduğunu, onu alan çocuk ispatlamalıdır. Altsoy dışındaki mirasçılarda ise denkleştirme isteyen taraf ispatla yükümlüdür.

Denkleştirme davasında zamanaşımı var mı?

Miras henüz paylaşılmamışsa denkleştirme talebi zamanaşımına uğramaz. Ancak miras paylaşıldıysa (taksim edildiyse), taksim tarihinden itibaren on yıllık genel zamanaşımı süresi işler.

Denkleştirme ile tenkis aynı şey mi?

Hayır. Tenkiste amaç saklı payı korumaktır, saklı pay ihlali şarttır ve yalnızca saklı paylı mirasçılar açar. Denkleştirmede ise saklı pay ihlali aranmaz, amaç mirasçılar arası eşitliktir ve her yasal mirasçı açabilir. Tenkis süresini kaçıran mirasçı için denkleştirme hâlâ açık olabilir.

Miras hukukuna dair bir başka değerlendirme için saklı pay ve tenkis davasına ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

İlgili mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 669-675. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut uyuşmazlığınız için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Miras hukukuna dair diğer yazılarımız için: Miras Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Kardeşim Babamdan Sağken Mal Aldı, Ne Yapabilirim? Mirasta Denkleştirme yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Son yıllarda en hızlı artan mağduriyetlerin başında internet bankacılığı ve telefon dolandırıcılığı geliyor. Mağdur çoğu zaman bankayı aradığında “işlem sizin şifrenizle yapılmış, sorumluluk size ait” cevabıyla karşılaşıyor ve çaresiz hissediyor. Oysa Yargıtay’ın bu konudaki yaklaşımı, sanılanın aksine büyük ölçüde tüketici ve mudi lehine. Bu yazıda hesabınızdan dolandırıcılıkla para çekildiğinde bankanın sorumluluğunu, bu sorumluluğun sınırlarını ve mağdur olduğunuzda atmanız gereken adımları güncel içtihat ışığında ele alıyoruz.

Banka Neden “Güven Kurumu” Sayılır?

Yargıtay’ın yerleşik içtihadına göre bankalar, sıradan bir ticari işletme değil, özel bir güven kurumudur. Bir mudi parasını bankaya yatırdığında, banka bu parayı kullanma, işletme ve başkasına kredi olarak verme hakkını elde eder; buna karşılık parayı güvenle saklama ve yalnızca yetkili kişiye ödeme yükümlülüğünü üstlenir. Bu nedenle bankalar, basiretli bir tacir gibi en üst düzey özeni göstermek zorundadır ve objektif özen yükümlülüğü altındadır. Bu yükümlülüğün önemli bir sonucu vardır: banka, hafif kusurundan dahi sorumludur. Yani sıradan bir kişi için aranan ortalama dikkat değil, bir güven kurumu için beklenen en yüksek özen ölçütü uygulanır.

Kural: Hesaptan Çekilen Para Bankanın Zararıdır

Bu konudaki en çarpıcı ilke şudur: hesaptan usulsüz biçimde çekilen para, hukuken müşterinin değil bankanın zararı sayılır. Çünkü mevduat sözleşmesi gereği banka, parayı istenildiğinde aynen iade etmekle yükümlüdür. Para dolandırıcılar tarafından çekilmiş olsa bile, bankanın müşteriye karşı iade borcu kural olarak devam eder. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun ve 11. Hukuk Dairesi’nin yerleşik kararlarına göre, banka hesabın ve sistemin güvenliğini tam olarak sağlayamamış, kötü niyetli kişilerin işlemlerine karşı müşteriyi koruyamamışsa, hesaptan çekilen tüm paradan sorumludur. Üstelik bu sorumluluk yalnızca hesaptaki parayla sınırlı değildir; dolandırıcılar müşteri adına sahte kredi çekmişse, bu kredilerden doğan borçtan da banka sorumlu tutulabilir.

Şifreyi Ben Girdim, Yine de Banka Sorumlu mu?

Bankaların en sık kullandığı savunma, “işlem müşterinin şifresiyle yapıldı, öyleyse sorumluluk müşteriye ait” şeklindedir. Ancak Yargıtay bu savunmayı kural olarak kabul etmez. Müşteri şifresini girmiş, hatta sahte bir bağlantıya tıklamış olsa bile, bankanın sorumluluğu kendiliğinden ortadan kalkmaz. Çünkü bankadan beklenen, yalnızca şifre doğruluğunu kontrol etmek değil, olağan dışı ve şüpheli işlemleri tespit edip durdurmaktır. Örneğin hiç yurt dışı işlemi olmayan bir hesaptan gece saatlerinde yüklü bir transfer yapılması, hiç kredi kullanmayan bir emeklinin hesabından ani kredi kullandırılması ya da günlük limiti aşan peş peşe çekimler yapılması, bankanın işlemi durdurup müşteriyi teyit için araması gereken anomali işlemlerdir. Banka bu izleme ve müdahale görevini yerine getirmediyse, müşteri şifreyi girmiş olsa dahi sorumluluğu devam eder. Müşterinin bir kusuru varsa, bu durumda tazminattan indirim yapılabilir, ancak bankanın sorumluluğu çoğu zaman tamamen ortadan kalkmaz. Sözleşmeye konulan “tüm sorumluluk müşteriye aittir” türünden kayıtlar da bankayı bu yükümlülükten kurtarmaz.

İstisna: Bankanın Sorumlu Olmadığı Haller

Bankanın sorumluluğu çok geniş olsa da sınırsız değildir. Yargıtay, bazı hallerde müşterinin ağır kusurlu olduğunu ve sorumluluğun ona geçtiğini kabul eder. En tipik örnek, müşterinin kendisini savcı, polis ya da banka görevlisi olarak tanıtan dolandırıcılara inanarak parasını bizzat çekip elden teslim etmesi ya da kendi iradesiyle dolandırıcının hesabına havale yapmasıdır. Bu gibi durumlarda işlemi yapan bizzat müşteri olduğu ve bankanın engelleyebileceği teknik bir güvenlik açığı bulunmadığı için, sorumluluk büyük ölçüde müşteriye ait kabul edilir. Yine de burada bile, işlemin bankanın fark etmesi gereken bir anomali taşıyıp taşımadığı somut olayda değerlendirilir. Yani “parayı kendim gönderdim” demek her zaman bankayı tamamen aklamaz, ama sorumluluğu ciddi biçimde müşteriye kaydırır.

Dolandırıldığınızda Ne Yapmalısınız?

Dolandırıcılık fark edildiğinde ilk saatler kritiktir. Atılması gereken adımlar şöyle sıralanabilir. Önce vakit kaybetmeden bankanın müşteri hizmetlerini arayıp işlemin durdurulmasını ve kartın, hesabın bloke edilmesini isteyin; mümkünse paranın gönderildiği hesabın da bloke edilmesini talep edin. Ardından bankaya yazılı olarak başvurup itirazınızı ve iade talebinizi kayda geçirin, başvurunuzun bir örneğini saklayın. Hemen Cumhuriyet Başsavcılığına ya da emniyete suç duyurusunda bulunun; dolandırıcılık ve bilişim suçu yönünden soruşturma başlatılması hem failin tespiti hem de bankaya karşı açılacak dava açısından önemlidir. Tüm delilleri, yani işlem dekontlarını, mesajları, çağrı kayıtlarını, ekran görüntülerini ve banka yazışmalarını saklayın. Banka iadeyi reddederse, uğradığınız zararın tazmini için bankaya karşı dava açma yoluna gidebilirsiniz; bu davada ispat yükünün büyük ölçüde bankada olduğunu unutmayın.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, “benim hatam, şifreyi ben girdim” diye düşünüp bankaya hiç başvurmadan ve şikayet etmeden pes etmektir. İkinci hata, bankaya yalnızca telefonla başvurup yazılı kayıt oluşturmamaktır; yazılı başvuru hem iade sürecinde hem de davada belirleyicidir. Üçüncü hata, delilleri saklamamak ve suç duyurusunu geciktirmektir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Dolandırıcılık anında soğukkanlı olun ve derhal bankayı arayıp işlemi durdurmaya çalışın. Her adımı yazılı hale getirin. Savcılığa mutlaka şikayette bulunun. Hiçbir kurumun sizi arayıp şifre, kart bilgisi ya da parayı başka hesaba aktarmanızı istemeyeceğini unutmayın; gerçek hiçbir savcı, polis ya da banka bunu yapmaz. Banka iadeyi reddederse, dava açmadan önce zararınızı ve delil durumunuzu değerlendirmek için hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Hesabımdan dolandırıcılıkla para çekildi, banka ödemek zorunda mı?

Kural olarak evet. Banka bir güven kurumu olarak objektif özen yükümlülüğü altındadır ve müşterinin ağır kusuru ispatlanmadıkça hesaptan çekilen paradan sorumludur. İspat yükü bankadadır; müşterinin kusurunu banka ispatlamak zorundadır.

Şifremi kendim girdiysem banka yine sorumlu olur mu?

Çoğu zaman evet. Banka yalnızca şifre doğruluğunu değil, olağan dışı ve şüpheli işlemleri de izleyip durdurmakla yükümlüdür. Bu görevi yerine getirmediyse, müşteri şifreyi girmiş olsa bile sorumluluğu devam eder; müşterinin kusuru varsa tazminattan indirim yapılabilir.

Hangi durumda banka sorumlu olmaz?

Müşterinin kendini savcı, polis ya da banka görevlisi olarak tanıtan kişilere kanıp parasını bizzat çekerek elden teslim etmesi ya da kendi iradesiyle dolandırıcının hesabına havale yapması gibi hallerde sorumluluk büyük ölçüde müşteriye geçer.

Dolandırıldığımda ilk ne yapmalıyım?

Derhal bankayı arayıp işlemi durdurmasını ve hesabı bloke etmesini isteyin, ardından bankaya yazılı başvuru yapın ve Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunun. Tüm dekont, mesaj ve yazışmaları delil olarak saklayın.

Ticari ve kişisel alacaklarda haklarınıza dair bir başka değerlendirme için alacak tahsiline ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

Karar künyesi: Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2025/2556, K. 2025/5837 (2026’da emsal niteliğini korumaktadır); ayrıca Yargıtay HGK, E. 2017/3092, K. 2020/400. İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 112; bankacılık mevzuatı. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Bilişim hukukuna dair diğer yazılarımız için: Bilişim Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Hesabımdan Para Çekildi, Banka Sorumlu mu? İnternet Dolandırıcılığı (2026) yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

İşyerinde sürekli küçük düşürülmek, dışlanmak, kasıtlı olarak zor durumda bırakılmak çalışanların en çok yaşadığı ama en zor dile getirdiği sorunlardan biridir. Çoğu çalışan bu durumun bir adı ve hukuki karşılığı olduğunu bilmez, bildiğinde ise “nasıl ispatlarım” korkusuyla sessiz kalır. Oysa hukukumuz mobbinge karşı işçiye önemli haklar tanır ve ispat konusunda da işçi lehine bir yaklaşım benimser. Bu yazıda mobbingin ne olduğunu, hangi şartlarda mobbingden söz edilebileceğini, nasıl ispatlanacağını ve mobbinge uğrayan işçinin haklarını güncel Yargıtay kararları ışığında ele alıyoruz.

Mobbing (İşyerinde Psikolojik Taciz) Nedir?

Mobbing, Türkçe karşılığıyla işyerinde psikolojik taciz, bir çalışana karşı işveren, amir ya da diğer çalışanlar tarafından uygulanan, onu yıldırmayı, dışlamayı ve işten ayrılmaya zorlamayı amaçlayan sistematik baskı davranışlarının bütünüdür. İşverenin işçiyi gözetme borcu ve çalışanın kişilik haklarını koruma yükümlülüğü, Türk Borçlar Kanunu’nun 417. maddesinde açıkça düzenlenmiştir. Buna göre işveren, işyerinde psikolojik tacizin önlenmesi için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Mobbing yalnızca yöneticiden çalışana doğru değil, çalışanlar arasında da gerçekleşebilir; işverenin bunu bilip önlem almaması da sorumluluğunu doğurur. Mobbingin hedefi genellikle çalışanı bıktırıp kendi isteğiyle istifa etmeye zorlamaktır, böylece işveren tazminat ödemekten kaçınmayı umar.

Mobbingin Üç Şartı: Her Tartışma Mobbing Değildir

Yargıtay, işyerinde yaşanan her gerginliği, tartışmayı ya da tek seferlik olumsuz davranışı mobbing olarak kabul etmez. Bir davranışın mobbing sayılabilmesi için üç unsurun bir arada bulunması gerekir. Birincisi sistematiklik, yani davranışların rastgele değil belirli bir düzen ve plan içinde olmasıdır. İkincisi süreklilik, yani davranışların tek seferlik olmayıp belirli bir zamana yayılarak tekrarlanmasıdır; Yargıtay uygulamasında genellikle belirli bir süre, çoğu zaman en az altı aylık bir süreklilik aranır. Üçüncüsü kasıt, yani davranışların bilinçli biçimde çalışanı yıldırma ve hedef alma amacı taşımasıdır. Bu üç unsur birlikte bulunmadığında, örneğin iki kişi arasındaki tek bir tartışma ya da geçici bir gerginlik mobbing olarak nitelendirilmez. Mobbing sayılan tipik davranışlara örnek olarak, çalışanın diğerlerinin önünde sürekli aşağılanması, uzmanlık alanı dışında anlamsız işlere sürülerek yalnızlaştırılması, bilgi ve kaynaklardan mahrum bırakılması, haksız yere sürekli olumsuz değerlendirilmesi ve fiziksel olarak izole edilmesi gösterilebilir.

Mobbing Nasıl İspatlanır? Yaklaşık İspat Yeterlidir

Mobbing davalarının en çok korkulan yönü ispattır, çünkü psikolojik taciz çoğu zaman tanıksız, kapalı kapılar ardında ve sinsi biçimde gerçekleşir. İşte bu noktada Yargıtay, işçiyi koruyan önemli bir ilke benimsemiştir. Mobbingin doğası gereği kesin ve tam ispatı çoğu zaman mümkün olmadığından, mobbing davalarında yaklaşık ispat yeterli görülür. Yani mahkemeyi tam olarak ikna edecek kesin deliller yerine, olayların bütününe bakıldığında mobbingin yaşandığına dair kuvvetli emarelerin, güçlü bir kanaat oluşturacak belirtilerin bulunması yeterlidir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 25 Şubat 2026 tarihli, 2025/10104 E., 2026/1705 K. sayılı kararında da, mobbing iddiasında katı bir ispat ölçüsü aramanın hatalı olduğu, ispat standardının işçi lehine esnetilerek yaklaşık ispatın yeterli görülmesi gerektiği vurgulanmıştır. İspatta kullanılabilecek deliller arasında tanık beyanları, e-posta ve mesaj yazışmaları, kamera görüntüleri, performans değerlendirme belgeleri ve psikolojik destek alındığını gösteren sağlık raporları yer alır. Bu delilleri zaman içinde biriktirmek, davanın kaderini belirler.

Mobbinge Uğrayan İşçinin Hakları

Mobbinge uğradığını ispatlayan işçinin birkaç önemli hakkı vardır. Birincisi, iş sözleşmesini haklı nedenle feshetme hakkıdır. İş Kanunu’nun 24. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca işçi, iş sözleşmesini derhal ve haklı nedenle feshedebilir. Bu durumda en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatına hak kazanır. Ancak feshi işçi yaptığı için ihbar tazminatı talep edemez. İkincisi, manevi tazminat hakkıdır. Mobbing kişilik haklarının ihlali niteliğinde olduğundan, işçi Türk Borçlar Kanunu’nun 58 ve 417. maddeleri uyarınca uğradığı üzüntü, elem ve psikolojik yıpranma karşılığında manevi tazminat isteyebilir. Üçüncüsü, mobbing nedeniyle somut bir maddi zarar doğmuşsa, örneğin tedavi ve ilaç masrafları ya da çalışma gücü kaybı varsa, bunların karşılığında maddi tazminat da talep edilebilir. Ayrıca fesih türünden bağımsız olarak, birikmiş fazla mesai, yıllık izin ve genel tatil alacakları da istenebilir. Önemli bir ayrıntı: işçi, işyerinde çalışmaya devam ederken de manevi tazminat davası açabilir, illa istifa etmesi gerekmez.

Mobbing İspatlanamazsa Ne Olur?

Mobbing iddiası yeterli delille ya da kuvvetli emareyle desteklenemezse, manevi tazminat talebi reddedilebilir. Ancak burada işçi lehine önemli bir güvence vardır. Yargıtay’ın vurguladığı üzere, mobbing tam olarak ispatlanamasa bile, somut olayda işçinin çalışma koşullarında aleyhe esaslı bir değişiklik yapıldığı tespit edilirse, işçi yine haklı fesih hakkına sahip olabilir. Örneğin görev yerinin ya da unvanının haksız biçimde değiştirilmesi, ücretinin düşürülmesi gibi durumlar mobbing düzeyine ulaşmasa dahi başlı başına haklı fesih sebebi olabilir. Bu nedenle mobbing davalarında talepler, yalnızca mobbinge değil, varsa çalışma koşullarındaki esaslı değişikliğe de dayandırılarak kurulmalıdır.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

Mobbinge uğrayan çalışanların en sık yaptığı hata, hiçbir delil biriktirmeden ve aniden, öfkeyle istifa etmektir; bu, hem tazminat haklarını riske atar hem de ispatı zorlaştırır. İkinci hata, yaşananları yazılı hale getirmemek ve tanıklarla ilişkiyi korumamaktır. Üçüncü hata, psikolojik destek almaktan kaçınmak, dolayısıyla sağlık raporu gibi güçlü bir delilden yoksun kalmaktır. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Mobbing davranışlarını tarih, saat ve içerik belirterek düzenli biçimde kaydedin. E-posta, mesaj ve yazışmaları saklayın. Durumu işverene ya da insan kaynaklarına yazılı olarak bildirin; bu hem çözüm şansı verir hem de delil oluşturur. Psikolojik olarak etkilendiyseniz bir uzmandan destek alın ve bunu belgeleyin. İstifa etmeden önce haklarınızı ve delil durumunuzu değerlendirin. Tazminat sürelerini kaçırmamak için sürecin başında hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

İşyerinde her tartışma mobbing midir?

Hayır. Bir davranışın mobbing sayılabilmesi için sistematik, sürekli ve kasıtlı olması, üç unsurun bir arada bulunması gerekir. Yargıtay uygulamasında genellikle en az altı aylık bir süreklilik aranır. Tek seferlik bir tartışma ya da geçici gerginlik mobbing sayılmaz.

Mobbingi nasıl ispatlarım?

Mobbing davalarında kesin ispat aranmaz; Yargıtay’a göre kuvvetli emareler ve olayların bütününe dayalı yaklaşık ispat yeterlidir. Tanık beyanları, e-posta ve mesaj yazışmaları, kamera görüntüleri ve psikolojik destek alındığına dair sağlık raporları en önemli delillerdir.

Mobbing nedeniyle hangi tazminatları alabilirim?

Mobbing nedeniyle iş sözleşmesini haklı nedenle feshederseniz, en az bir yıllık kıdeminiz varsa kıdem tazminatına hak kazanırsınız. Ayrıca kişilik haklarının ihlali nedeniyle manevi tazminat ve somut zararınız varsa maddi tazminat talep edebilirsiniz. Feshi siz yaptığınız için ihbar tazminatı istenemez.

Çalışmaya devam ederken mobbing davası açabilir miyim?

Evet. Mobbing nedeniyle manevi tazminat davası açmak için mutlaka istifa etmeniz gerekmez. İşyerinde çalışmaya devam ederken de kişilik haklarınızın ihlali nedeniyle manevi tazminat davası açabilirsiniz.

İşçinin haklı fesih hakkına dair bir başka değerlendirme için çalışma koşullarında esaslı değişikliğe ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

Karar künyesi: Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, T. 12.05.2026, E. 2026/1273, K. 2026/4383; ayrıca Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, T. 25.02.2026, E. 2025/10104, K. 2026/1705. İlgili mevzuat: 4857 sayılı İş Kanunu m. 24; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 58 ve 417. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

İş hukukuna dair diğer yazılarımız için: İş Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

İşyerinde Mobbinge Uğruyorum, Ne Yapabilirim? (2026) yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Bir sabah inşaatınıza ya da yapınıza belediye görevlilerinin gelip mühür vurması, çoğu kişi için panik anıdır. Akla hemen “yapım yıkılacak mı, ne kadar ceza gelecek, ne yapabilirim” soruları gelir. Oysa bu süreç kanunla belirli aşamalara bağlanmıştır ve yapı sahibinin her aşamada hakları vardır. Bu yazıda yapı tatil tutanağının ne olduğunu, mühürlemeden yıkıma uzanan süreci, tutanağın hangi hallerde iptal edilebileceğini ve kaçırılmaması gereken dava süresini güncel mevzuat ve Danıştay uygulaması ışığında ele alıyoruz.

Yapı Tatil Tutanağı Nedir?

Yapı tatil tutanağı, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 32. maddesine dayanan bir idari işlemdir. Ruhsatsız, yani hiç ruhsat alınmadan yapılan ya da ruhsat ve eklerine aykırı biçimde yapılan bir inşaat tespit edildiğinde, yetkili idare görevlileri yapının mevcut durumunu bu tutanakla belirler, yapıyı mühürler ve inşaatı derhal durdurur. Tutanağın bir nüshası yapı yerine asılır, bir nüshası da muhtarlığa bırakılır; tebligat çoğu zaman bu yolla ya da elektronik tebligatla yapılır. Yapı tatil tutanağı tek başına bir yıkım ya da ceza değildir, ancak hem 32. maddeye göre verilecek yıkım kararının hem de 42. maddeye göre verilecek imar para cezasının hukuki dayanağıdır. Bu nedenle tutanağın içeriği, sonraki tüm işlemlerin kaderini belirler.

Mühürlemeden Yıkıma: Süreç Nasıl İşler?

Süreç aşamalıdır ve idarenin her adımda belirli bir usule uyması gerekir. Önce yapı tatil tutanağı düzenlenir ve yapı mühürlenir. Ardından yapı sahibine, aykırılığı gidermesi ya da ruhsat alması için en çok bir aylık, yani 30 günlük süre tanınır. Yapı sahibi bu süre içinde yapısını ruhsata uygun hale getirip ya da ruhsat alıp belediyeden veya valilikten mührün kaldırılmasını isteyebilir. Eğer bu süre içinde aykırılık giderilmez ya da ruhsat alınmazsa, belediye ya da il özel idaresi encümeni yapının yıkımına karar verir. Yıkım kararıyla birlikte, İmar Kanunu’nun 42. maddesine göre idari para cezası da uygulanır. Yapının niteliğine, alanına ve sınıfına göre hesaplanan bu ceza ciddi tutarlara ulaşabilir. Ayrıca ruhsatsız yapı yapmak, şartları oluştuğunda Türk Ceza Kanunu’nun 184. maddesindeki imar kirliliğine neden olma suçunu da gündeme getirebilir.

Tutanak Hangi Hallerde İptal Edilebilir?

Yapı tatil tutanağı ve ona dayanan yıkım ile ceza kararları, usulüne uygun düzenlenmemişse iptal edilebilir. Danıştay’ın yerleşik içtihadına göre dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır. Birincisi, tutanakta ruhsata aykırı hususların somut, ölçülü ve açık biçimde gösterilmesi gerekir; aykırı alanın metrekaresi ve niteliği belirtilmeden, soyut ifadelerle düzenlenen tutanak hukuka aykırıdır. İkincisi, tutanağın yetkili görevlilerce düzenlenmesi gerekir; yalnızca zabıta personelinin tuttuğu bir tutanağa dayanılarak yıkım ve para cezası verilemez. Üçüncüsü, yapı sahibinin, yani muhatabın doğru belirlenmesi gerekir; muhatabın yanlış gösterilmesi özellikle para cezasını sakatlar. Dördüncüsü, kanunda öngörülen 30 günlük sürenin beklenmesi gerekir; bu süre dolmadan alınan yıkım kararı hukuka aykırıdır. Beşincisi, ruhsat gerektirmeyen imalatlar ya da yapının ruhsatlı bölümleri yıkıma konu edilemez. Bu nedenle tutanak elinize ulaştığında, içeriğinin bu kriterlere uygun olup olmadığı dikkatle incelenmelidir.

İtiraz ve Dava: 60 Günlük Süre

Yapı tatil tutanağı, yıkım kararı ve imar para cezası birer idari işlem olduğu için, bunlara karşı idari yargı yolu açıktır. Bu işlemlere karşı, tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Burada iki süreyi birbirine karıştırmamak gerekir: 30 günlük süre, idarenin yapı sahibine aykırılığı gidermesi için tanıdığı süredir; 60 günlük süre ise dava açma süresidir. Dava açarken, işlemin uygulanmasını geçici olarak durdurmak için yürütmenin durdurulması talep edilmesi büyük önem taşır; aksi halde dava sonuçlanmadan yapı yıkılabilir. Dava açmadan önce idareye başvurup işlemin geri alınmasını istemek de mümkündür; bu başvuru dava süresini belirli koşullarda durdurur, ancak süreleri doğru hesaplamak kritik olduğundan bu yola dikkatle başvurulmalıdır. İmar barışı ya da yapı kayıt belgesi gibi af düzenlemeleri zaman zaman gündeme gelse de, bunlar süreklilik taşıyan haklar değildir ve ancak yürürlükte oldukları dönemde ve şartları taşıyan yapılar için geçerlidir.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, mühürlemeyi ve tutanağı ciddiye almayıp hiçbir işlem yapmadan beklemektir; bu, hem 30 günlük düzeltme süresinin hem de 60 günlük dava süresinin kaçırılmasına yol açar. İkinci hata, tutanağın içeriğini incelemeden sürecin kaçınılmaz olduğunu düşünmektir; oysa usulsüz bir tutanak iptal edilebilir. Üçüncü hata, dava açarken yürütmenin durdurulmasını istememektir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Yapınıza mühür vurulduğunda tutanağın bir örneğini ve varsa encümen kararını yazılı olarak isteyin. Tutanakta aykırılığın somut ve ölçülü gösterilip gösterilmediğini, muhatabın doğru belirlenip belirlenmediğini kontrol ettirin. 30 günlük süre içinde aykırılığı giderme ya da ruhsat alma imkanınızı değerlendirin. Dava açacaksanız 60 günlük süreyi kaçırmayın ve mutlaka yürütmenin durdurulmasını talep edin. Para cezasına da ayrıca itiraz etmeyi ihmal etmeyin. Süreler kısa ve sonuçlar ağır olduğu için tutanağı aldığınız anda hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Yapıma mühür vuruldu, hemen yıkılır mı?

Hayır. Önce yapı tatil tutanağı düzenlenip yapı mühürlenir ve size aykırılığı gidermeniz ya da ruhsat almanız için en çok 30 günlük süre tanınır. Bu süre dolmadan ve encümen kararı alınmadan yapı yıkılamaz.

Yapı tatil tutanağına nasıl itiraz edilir?

Yapı tatil tutanağına, yıkım kararına ve para cezasına karşı tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Dava açarken yürütmenin durdurulmasının da talep edilmesi önemlidir.

30 günlük süre ile 60 günlük süre aynı mı?

Hayır. 30 günlük süre, idarenin size aykırılığı gidermeniz ya da ruhsat almanız için tanıdığı süredir. 60 günlük süre ise bu idari işlemlere karşı idare mahkemesinde dava açma süresidir.

Hatalı düzenlenmiş tutanak iptal edilebilir mi?

Evet. Aykırılığın somut ve ölçülü gösterilmediği, yetkisiz kişilerce düzenlenen, muhatabın yanlış belirlendiği ya da 30 günlük süre beklenmeden işlem yapılan durumlarda tutanak ve ona dayanan kararlar iptal edilebilir.

İmar planına itiraz konusuna dair bir başka değerlendirme için imar planına itiraza ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

İlgili mevzuat: 3194 sayılı İmar Kanunu m. 32 ve 42; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 7; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 184. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

İmar ve gayrimenkul hukukuna dair diğer yazılarımız için: İmar Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Yapıma Mühür Vuruldu, Yıkım mı Gelecek? Yapı Tatil Tutanağı yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Kentsel dönüşüm sürecinde en çok yaşanan gerginliklerden biri, bir binadaki maliklerin dönüşüm konusunda anlaşamamasıdır. Kimi malik bir an önce yeni binaya kavuşmak isterken, kimi malik mevcut dairesinden ayrılmak istemez. Peki komşularınızın çoğu dönüşüme razıyken siz imza vermezseniz ne olur? Ya da tam tersi, siz istediğiniz halde bir iki malik direniyorsa süreç tıkanır mı? Bu yazıda, 2023 ve 2026 değişiklikleriyle tamamen yenilenen karar alma kurallarını ve imza vermeyen malikin durumunu güncel mevzuat ışığında ele alıyoruz.

Eski Kural Değişti: Artık Salt Çoğunluk Yeterli

Uzun yıllar boyunca, 6306 sayılı Kanun kapsamında bir riskli yapıda dönüşüm kararı alınabilmesi için maliklerin arsa payının en az üçte ikisine, yani yaklaşık yüzde 66’sına sahip olması gerekiyordu. Bu yüksek eşik, özellikle miras yoluyla çok sayıda paydaşın bulunduğu binalarda süreci kilitliyor ve küçük bir azınlık tüm projeyi engelleyebiliyordu. 9 Kasım 2023 tarihinde yürürlüğe giren 7471 sayılı Kanun bu tabloyu kökten değiştirdi. Kanundaki en az üçte iki ibaresi kaldırılarak yerine salt çoğunluk getirildi. Buna göre artık dönüşüm kararı, hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu, yani arsa payının yüzde 50’sinden fazlasına sahip maliklerin onayıyla alınabilmektedir. 4 Şubat 2026 tarihli Yönetmelik değişikliği de bu sistemi uygulamaya tam olarak oturtmuştur.

Salt Çoğunluk Nasıl Hesaplanır? Kafa Sayısı Değil, Arsa Payı

Burada en çok yapılan yanılgı, çoğunluğun malik sayısına göre hesaplandığını sanmaktır. Oysa belirleyici olan kafa sayısı değil, arsa payıdır. Yani kararın geçerli olması için, binadaki toplam arsa payının yüzde 50’sinden fazlasına sahip olan maliklerin onayı gerekir. Örneğin bir binada on malik olsa bile, arsa paylarının çoğunluğu birkaç kişinin elinde toplanmışsa, karar bu kişilerin iradesiyle alınabilir. Arsa payı hesabı tapu sicilinden yapılır. 4 Şubat 2026 tarihli düzenlemeyle ayrıca, kararın usulüne uygun bir toplantıyla alınması zorunlu hale gelmiş ve toplantı yapılması için tek bir malikin talebi yeterli sayılmıştır. Değer tespitlerinde ise SPK lisanslı değerleme kuruluşlarının raporu aranmaktadır.

İmza Vermeyen Malike Ne Olur?

Salt çoğunlukla karar alındığında, bu karar imza vermeyen, yani karara katılmayan malikleri de bağlar. Ancak kanun, azınlıkta kalan malikin haklarını da korumak için belirli bir süreç öngörür. Önce, salt çoğunlukla alınan karar ve anlaşma şartlarını içeren teklif, karara katılmayan malike noter aracılığıyla ya da ilan yoluyla bildirilir. Karara katılmayan malike, bağımsız bölümünün rayiç değeri üzerinden bir teklif sunulur ve genellikle on beş günlük bir süre tanınır. Bu süre içinde malik anlaşmaya yanaşmazsa, hissesi için satış süreci başlar. Anlaşmayan malikin hissesi, SPK lisanslı kuruluşça belirlenen değer üzerinden açık artırmayla diğer maliklere satılır. Hisse açık artırmada diğer maliklere satılamazsa, bu pay rayiç bedeli üzerinden Kentsel Dönüşüm Başkanlığı ya da ilgili idare tarafından satın alınabilir, yani kamulaştırılabilir. Böylece tek bir malikin direnişiyle tüm projenin kilitlenmesi önlenmiş olur.

Azınlık Malikin Hakları ve İtiraz Yolları

Salt çoğunluk kuralı azınlığı bağlasa da, karara katılmayan malik tamamen korumasız değildir. Kendisine sunulan teklifteki değerin gerçek rayiç değeri yansıtmadığını düşünüyorsa, değerleme raporuna itiraz edebilir. Ayrıca sürecin usulüne uygun yürütülmediğini, örneğin toplantının ve bildirimlerin kanuna uygun yapılmadığını ya da salt çoğunluğun gerçekte sağlanmadığını ileri sürerek idari ve adli yollara başvurabilir. Riskli yapı tespitine itiraz da ayrı bir yoldur ve bu konuyu daha önce ayrı bir yazıda ele almıştık. Önemli olan, sürecin her aşamasında tanınan sürelerin kısa olması ve kaçırıldığında hak kaybına yol açmasıdır. Bu nedenle bir dönüşüm sürecine dahil olan malikin, ister süreci desteklesin ister karşı çıksın, haklarını ve seçeneklerini baştan netleştirmesi büyük önem taşır.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, hâlâ eski üçte iki kuralının geçerli olduğunu sanmaktır; oysa 2023’ten beri salt çoğunluk yeterlidir ve bu, azınlığın elindeki engelleme gücünü büyük ölçüde ortadan kaldırmıştır. İkinci hata, çoğunluğun malik sayısıyla hesaplandığını düşünmektir; belirleyici olan arsa payıdır. Üçüncü hata, kendisine sunulan teklifi ya da bildirimi önemsemeyip tanınan süreleri kaçırmaktır. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Binanızda dönüşüm gündeme geldiyse, önce arsa payı dağılımını ve salt çoğunluğun kimlerin elinde olduğunu tapudan netleştirin. Size bir teklif ya da bildirim ulaştığında tarihini ve süresini mutlaka not edin. Sunulan rayiç değeri bağımsız bir değerlendirmeyle karşılaştırın. İster dönüşümü destekleyin ister karşı çıkın, sürecin usulüne uygun yürütülüp yürütülmediğini takip edin. Haklarınızı ve itiraz sürelerinizi kaçırmamak için sürecin başında hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Kentsel dönüşüm için kaç kişinin onayı gerekir?

2023’teki değişiklikten bu yana artık üçte iki değil, salt çoğunluk yeterlidir. Yani binadaki toplam arsa payının yüzde 50’sinden fazlasına sahip maliklerin onayıyla dönüşüm kararı alınabilir. Hesap kafa sayısına göre değil, arsa payına göre yapılır.

Kentsel dönüşüme imza vermezsem ne olur?

Salt çoğunlukla alınan karar sizi de bağlar. Önce bağımsız bölümünüzün rayiç değeri üzerinden size teklif sunulur. Kabul etmezseniz, genellikle on beş günlük süre sonunda hisseniz açık artırmayla diğer maliklere satılır; satılamazsa idarece kamulaştırılabilir.

Tek başıma kentsel dönüşümü durdurabilir miyim?

Hayır. Salt çoğunluk sağlandığında azınlıkta kalan malik tek başına süreci durduramaz. Ancak sunulan rayiç değere itiraz edebilir ve sürecin usulüne uygun yürütülmediğini ileri sürerek idari ve adli yollara başvurabilir.

İmza vermeyenin dairesi hangi değerden satılır?

Anlaşmayan malikin hissesi, SPK lisanslı bir değerleme kuruluşunca belirlenen rayiç değer üzerinden açık artırmayla diğer maliklere satılır. Malik, bu değerin gerçek rayici yansıtmadığını düşünüyorsa değerleme raporuna itiraz edebilir.

Riskli yapı tespitine itiraz konusuna dair bir başka değerlendirme için riskli yapı tespitine itiraza ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

İlgili mevzuat: 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m. 6 (7471 sayılı Kanunla değişik); 4 Şubat 2026 tarihli Uygulama Yönetmeliği değişikliği. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Gayrimenkul ve kentsel dönüşüm hukukuna dair diğer yazılarımız için: Gayrimenkul Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Kentsel Dönüşüme Karşıyım, Komşular İstiyor: Ne Olur? (2026) yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.

Konutunu yenilemek ya da yeni bir daireye sahip olmak için müteahhitle kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapan pek çok kişi, aynı sorunla karşılaşır: inşaat söz verilen tarihte bitmez, teslim aylarca, hatta yıllarca sarkar. Bu süre boyunca arsa sahibi hem evinden hem de o evi kiraya verebileceği gelirden mahrum kalır. Peki müteahhit daireyi geç teslim ettiğinde ne yapılabilir? Bu yazıda yüklenicinin temerrüdünü, gecikme tazminatını ve kira kaybının nasıl hesaplandığını güncel Yargıtay uygulaması ışığında ele alıyoruz.

Yüklenicinin Temerrüdü Ne Zaman Doğar?

Kat karşılığı inşaat sözleşmesinde müteahhidin, yani yüklenicinin temel borcu, kararlaştırılan nitelikte binayı yapıp belirlenen tarihte arsa sahibine teslim etmektir. Teslim borcunun muaccel olması, yani vadesinin gelmesi için sözleşmede bir teslim tarihi belirlenmiş olmalıdır. Teslim tarihi çoğu zaman doğrudan bir takvim günü olarak değil, inşaat ruhsatının alındığı tarihten itibaren belirli bir süre olarak kararlaştırılır. Bu durumda sürenin doğru hesaplanması büyük önem taşır. Sözleşmede teslim için net bir süre öngörülmemişse, dürüstlük kuralı gereği makul bir süre belirlenir. Vade geldiği halde teslim gerçekleşmezse yüklenici temerrüde düşer. Teslim tarihi belirli bir güne bağlanmışsa o günün geçmesiyle temerrüt kendiliğinden oluşur; aksi halde arsa sahibinin ihtar göndermesi gerekebilir.

Gecikme Tazminatı ve Kira Kaybı

Yüklenici teslimde temerrüde düştüğünde, arsa sahibinin en sık başvurduğu hak gecikme tazminatıdır. Gecikme tazminatı, inşaat zamanında teslim edilseydi arsa sahibinin elde edeceği kira gelirinden mahrum kalmasını, yani kira kaybını karşılamayı amaçlar. Burada çok önemli bir ilke vardır. Sözleşmede gecikme tazminatına ya da kira kaybına ilişkin hiçbir hüküm bulunmasa bile, yüklenicinin temerrüdü ispatlandığında arsa sahibi mahalli piyasa rayiçlerine göre belirlenecek kira bedeli üzerinden gecikme tazminatı isteyebilir. Sözleşmede gecikme halinde ödenecek tazminat ya da kira bedeli belirlenmişse kural olarak bu tutar esas alınır. Ancak sözleşmede kararlaştırılan tutar piyasadaki rayiç kira bedellerinin belirgin biçimde altında kalıyorsa, en az rayiç kira seviyesinde tazminata hükmedilmesi gündeme gelebilir. Tazminata esas gecikme süresi, taşınmazın sözleşmeye göre teslim edilmesi gereken tarih ile fiilen teslim edildiği tarih arasındaki süredir. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin 20 Mayıs 2026 tarihli, 2025/3027 E., 2026/2197 K. sayılı kararında da, taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde kararlaştırılan aylık rayiç kira esaslı gecikme tazminatı ve teslim tutanağıyla saptanan gecikme üzerinden değerlendirme yapılmıştır.

İskansız “Fiili Teslim” Gecikmeyi Sona Erdirir mi?

Uygulamada müteahhitler çoğu zaman binayı kaba haliyle ya da eksikleriyle teslim edip gecikme tazminatından kurtulmaya çalışır. Oysa hukuken geçerli bir teslimden söz edilebilmesi için, kural olarak binanın oturulabilir ve sözleşmeye uygun biçimde tamamlanmış olması gerekir. Aksi sözleşmede kararlaştırılmadıkça yapı kullanma izin belgesini, yani iskanı alma borcu yükleniciye aittir. İskanı alınmamış bir bağımsız bölümün arsa sahibine fiilen teslim edilmiş olması, yükleniciyi gecikme tazminatından kurtarmaz. Yani anahtarın verilmiş olması tek başına yeterli değildir; eksik ve ayıplı bir teslim, gecikmenin devam ettiği şeklinde değerlendirilebilir. Bu nedenle teslim anında taşınmazın durumunu, eksikleri ve iskan durumunu bir tutanakla belgelemek büyük önem taşır.

Gecikme Tazminatı Dışındaki Haklar

Arsa sahibinin elindeki tek araç gecikme tazminatı değildir. Yüklenici temerrüde düştüğünde arsa sahibi, kural olarak sözleşmeyi ayakta tutarak aynen ifayı, yani inşaatın tamamlanıp teslim edilmesini ve bununla birlikte gecikme tazminatını isteyebilir. Gecikme makul süreyi aşacak biçimde uzuyor ve inşaat ciddi biçimde geride kalıyorsa, arsa sahibi noter aracılığıyla temerrüt ihtarı gönderip uygun bir süre tanıdıktan sonra sözleşmeden dönme yoluna da gidebilir. Sözleşmeden dönülmesi halinde taraflar birbirlerine verdiklerini geri ister. Ayrıca sözleşmede ayrıca bir cezai şart kararlaştırılmışsa, bu cezai şart kural olarak gecikme tazminatından bağımsız olarak istenebilir; ancak sözleşmede cezai şartın kira tazminatı yerine geçeceği açıkça belirtilmişse bu hüküm dikkate alınır. Hangi yolun seçileceği, gecikmenin boyutuna ve arsa sahibinin önceliklerine göre değerlendirilmelidir.

Zamanaşımı: Beş Yıl Kuralı

Kat karşılığı inşaat sözleşmesi, hukuki niteliği itibarıyla bir eser sözleşmesidir. Eser sözleşmesinden doğan alacaklar, kural olarak beş yıllık zamanaşımına tabidir. Gecikme tazminatı talebinde bu süre, teslimin gerçekleşmesi gereken tarihten işlemeye başlar. Ancak yüklenici inşaatı kasten ayıplı yapmışsa ya da ağır kusuru varsa, zamanaşımı süresi on yıla çıkar. Sürenin kaçırılması hakkın kaybına yol açacağından, gecikme ortaya çıktığında vakit kaybetmeden harekete geçmek önemlidir.

Sık Yapılan Hatalar ve Pratik Tavsiyeler

En sık yapılan hata, teslim tarihini ve eksik işleri hiçbir belgeye dayandırmadan, sözlü olarak takip etmektir. İkinci hata, müteahhidin kaba ya da iskansız teslimini geçerli bir teslim sanıp gecikme tazminatından vazgeçmektir. Üçüncü hata, beş yıllık zamanaşımı süresinin göz ardı edilmesidir. Pratik öneriler şöyle sıralanabilir. Sözleşmedeki teslim tarihini ve bu tarihin ruhsata mı yoksa takvime mi bağlı olduğunu net biçimde belirleyin. İnşaatın gecikmeye başladığını fark ettiğinizde noter aracılığıyla temerrüt ihtarı gönderin. Teslim sırasında taşınmazın durumunu, eksikleri ve iskan durumunu tutanakla ve fotoğraflarla belgeleyin. Bölgedeki rayiç kira bedellerine ilişkin delilleri toplayın. Sözleşmenizde cezai şart varsa, bunun kira tazminatı yerine mi yoksa ona ek mi olduğunu kontrol edin. Hangi hakkın sizin için en avantajlı olduğunu belirlemek için sürecin başında hukuki destek alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Sözleşmede yazmıyorsa gecikme tazminatı isteyebilir miyim?

Evet. Sözleşmede gecikme tazminatına ya da kira kaybına ilişkin hiçbir hüküm bulunmasa bile, yüklenicinin temerrüdü ispatlandığında mahalli piyasa rayiçlerine göre belirlenecek kira bedeli üzerinden gecikme tazminatı talep edilebilir.

Müteahhit daireyi iskansız teslim ederse gecikme biter mi?

Hayır. Aksi kararlaştırılmadıkça iskanı, yani yapı kullanma izin belgesini alma borcu yükleniciye aittir. İskanı alınmamış bir bağımsız bölümün fiilen teslim edilmesi, müteahhidi gecikme tazminatı ödemekten kurtarmaz.

Gecikme tazminatı hangi süre için hesaplanır?

Tazminata esas gecikme süresi, taşınmazın sözleşmeye göre teslim edilmesi gereken tarih ile fiilen ve usulüne uygun biçimde teslim edildiği tarih arasındaki süredir. Bu süre boyunca mahrum kalınan kira geliri esas alınır.

Geç teslim davası ne kadar sürede açılmalı?

Kat karşılığı inşaat sözleşmesi eser sözleşmesi olduğundan, alacaklar kural olarak beş yıllık zamanaşımına tabidir ve süre teslimin gerekli olduğu tarihten işler. Yüklenicinin ağır kusuru ya da kasten ayıplı yapımı halinde bu süre on yıla çıkar.

Kat karşılığı inşaat sözleşmesinin şekil şartına dair bir başka değerlendirme için kat karşılığı inşaat sözleşmesine ilişkin yazımıza göz atabilirsiniz.

Karar künyesi: Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, T. 20.05.2026, E. 2025/3027, K. 2026/2197. İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 117, 123-126 ve 470 vd. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut uyuşmazlığınız için hukuki danışmanlık almanız önerilir.

Gayrimenkul ve inşaat hukukuna dair diğer yazılarımız için: Gayrimenkul Hukuku makaleleri

Bu hukuki makale, İstanbul Barosu’na 42717 sicil numarasıyla kayıtlı Avukat Ümit Kızıldağ tarafından güncel mevzuata uygun olarak incelenmiş ve kaleme alınmıştır.

Müteahhit Daireyi Geç Teslim Etti, Ne Yapabilirim? Gecikme Tazminatı yazısı ilk önce KIZILDAĞ HUKUK BÜROSU üzerinde ortaya çıktı.